Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, kamuda tasarruf tedbirlerinde başarı sağlandığını, yatırımların kısılmadığını belirtti. Vergi adaletini güçlendirme ve enflasyonu kontrol altında tutma vurgusu yapan Şimşek, KOBİ ve ihracat kredilerinde artış olduğunu açıkladı.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, 2027-2029 dönemi Orta Vadeli Program (OVP) açıklaması sonrası yaptığı değerlendirmelerde kamuda uygulanan tasarruf tedbirlerinde önemli başarılar elde edildiğini belirtti. Şimşek, kamuda tasarrufun yatırımların kısılmasıyla değil, cari harcamaların azaltılmasıyla sağlandığını vurguladı.
Yatırımların milli gelir içindeki payının 2026’ya göre 2027 bütçesinde düşmediğini, aksine milli gelire oranla kamu yatırımlarının payında artış olduğunu ifade eden Şimşek, bu artışın yüzde 1,8 seviyesine yükseleceğini söyledi. Bu durumun, tasarrufun yatırımları azaltarak yapıldığı algısını çürüttüğünü belirtti.
Bakan Şimşek, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın tasarruf konusundaki güçlü iradesine dikkat çekerek, 2024’te yayımlanan tasarruf genelgesinin güçlü bir izleme, denetleme ve yaptırım çerçevesi oluşturduğunu hatırlattı. Savunma harcamaları hariç kamu cari tüketiminin önemli kalemlerinde tasarruf sağlandığını aktardı.
Kamu taşıtları, binaları, haberleşme, seyahat, enerji, su ve kırtasiye giderleri gibi alanlarda yapılan tasarruflar sayesinde, bu kalemlerin bütçe harcamaları içindeki payının yüzde 4,6’dan yüzde 2,9’a düştüğünü açıkladı. Cari fiyatlarla bu tasarrufun 484 milyar liraya ulaştığını ve bunun 6 bakanlığın bütçesinden daha büyük bir rakam olduğunu belirtti.
Özellikle kamu taşıtları kullanımında önemli azalmalar olduğunu belirten Şimşek, sözleşmesi sona eren kiralık taşıtların yenilenmesinde araç sayısının yüzde 21 azaltıldığını ifade etti. Zorunlu haller dışında hizmet binalarının yenilenmesinde temkinli olunduğunu ve enerji-su kullanımında ciddi tedbirler alındığını vurguladı.
Şimşek, vergi adaleti sağlamak amacıyla kayıt dışılıkla mücadelede gönüllü uyumu önceliklendirdiklerini söyledi. Denetimlerin büyük şirketlerde yoğunlaştığını, 2026’da büyük şirketlerin yüzde 31,3’ünün denetleneceğini, bu oranın 2024’te yüzde 11 civarında olduğunu belirtti. Orta ölçekli şirketlerde denetim oranının yüzde 3,6’dan yüzde 7,3’e yükseldiğini, küçük ölçekli şirketlerde ise bu oranın gerilediğini açıkladı.
Gelir vergisi beyannamesi sayısının 3,8 milyondan 5,5 milyona çıktığını ve bunun vergi gelirlerine olumlu yansıdığını aktardı. 2022’de yüzde 15,4 olan vergi gelirlerinin milli gelire oranının 2023’te yüzde 16,6’ya, 2026’da ise 17’nin üzerine çıkmasının beklendiğini söyledi.
Dolaylı vergilerin toplam vergiler içindeki payının azaldığını belirten Şimşek, 2023’te yüzde 65,5 olan bu oranın 2026’da yüzde 60’ın altına inmesinin hedeflendiğini ifade etti.
Şimşek, küresel ve iç konjonktürdeki zorluklara rağmen ekonominin şoklara karşı dayanıklılığının arttığını söyledi. OVP’nin öngörülebilirliği artırdığını ve kural bazlı yaklaşımın esas alındığını belirtti.
Enflasyonun kontrol altında tutulmasının önemli olduğunu vurgulayan Şimşek, bu zorlu konjonktürde enflasyonun kontrolden çıkmadığını, ancak hedeflenen noktada henüz bulunulmadığını dile getirdi. 2023’te deprem, KKM ve EYT’nin etkilerinin yanı sıra dış koşulların da enflasyonu etkilediğini belirtti.
Temel mal enflasyonunun yüzde 16’nın altına düştüğünü, gıda fiyatlarında önümüzdeki aylarda normalleşme beklendiğini söyledi. Eğitim enflasyonunda ise özel okulların fahiş fiyat artışlarına dikkat çekerek, Yükseköğretim Kurulu (YÖK) ve Milli Eğitim Bakanlığı’nın bu konudaki denetimlerinin önemini vurguladı. Eğitim enflasyonunun manşet enflasyondan ciddi şekilde ayrıştığını ve meşru zemin bulmadığını ifade etti.
Şimşek, finansmana erişimi selektif olarak üretken kapasiteyi destekleyecek şekilde güçlendirdiklerini belirtti. KOBİ kredilerinin toplam krediler içindeki payının son 3 yılda yüzde 24,6’dan yüzde 27’ye yükseldiğini söyledi.
İhracat kredilerinin payının da uzun vadeli ortalama olan yüzde 6,3’ten yüzde 12’ye çıktığını vurgulayan Şimşek, günlük reeskont kredi limitinin 17 kat arttığını ve bunun ihracat ile sanayi üretiminin önceliklendirildiğini gösterdiğini belirtti.
Çiftçilere ve esnaflara sağlanan kredi desteklerini hatırlatan Şimşek, imalat sanayisine yönelik 250 milyar liralık finansman desteğinin de işletme sermayesi anlamında enflasyonun altında maliyetle kredi sağladığını aktardı. Üretimi, istihdamı, ihracatı ve yatırımları desteklemeye devam edeceklerini kaydetti.
